AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Türk Devletleri ile İlişkiler Başkanı Kürşad Zorlu, Rusya'nın Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) bünyesine gözlemci üye olarak katılmasına dair tartışmalara açıklık getirdi. Bu çerçevede Kazakistan Cumhurbaşkanı Tokayev'in önerisi ve Kremlin Sözcüsü Peskov'un olumlu yaklaşımı hakkında önemli değerlendirmelerde bulundu.
TDT Zirvesi ve Ankara Bildirisi'nin Önemi
Zorlu, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın ev sahipliğinde gerçekleştirilen Türk Devletleri Teşkilatı 13. Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin tarihi bir dönüm noktası taşıdığını vurguladı. Zirvenin teması ve 163 maddeden oluşan Ankara Bildirisi ile birçok önemli karar alındığına dikkat çekti. Bu kararların; ekonomi, dış politika, sosyal ilişkiler ve kültür alanlarında önemli etkileri bulunacağını belirten Zorlu, Türkiye'nin dönem başkanlığının başlangıçla birlikte çok kritik bir süreçte olduğunun altını çizdi. "2027 yılı, Türk dünyasının daha fazla konuşulduğu ve devlet kurumları tarafından daha çok gündeme alındığı bir yıl olacaktır" ifadelerini kullandı.
Medeniyet Parkı'nın Önemi
Kürşad Zorlu, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde yer alan Beştepe Millet Ormanı'nda oluşturulan Medeniyet Parkı'nın önemli bir gücün temsilcisi olduğunu belirtti. Parkın giriş kısmında yer alan Ahlat Mezar Taşları ve çıkışında bulunan 16 Türk Devlet bayrağı altında tarihi yazıtlar, Türk dünyası liderleri tarafından önemli bir fotoğrafın çekildiği anlamına geldiğini ifade etti. Bu tarihi anın gelecek nesillere kadim Türk tarihini ve geleceğe dair görüşleri taşıyan bir mesaj olduğunun altını çizen Zorlu, kültürel bağların ve tarihsel geçmişin büyük bir öneme sahip olduğunu vurguladı.
Rusya'nın TDT'ye Olumlu Yaklaşımı
Kazakistan Cumhurbaşkanı Tokayev'in önerdiği şekilde Rusya'nın Türk Devletleri Teşkilatı'na gözlemci üye olarak katılması konusunun hassas bir mesele olduğunu kaydeden Zorlu, mevcut durumda Türk Dünyası ile Rusya arasında tarihi ve etnik bağların bulunduğunu dile getirdi. Özellikle Tataristan, Başkurtistan ve Yakutistan gibi bölgelerdeki kültürel bağların çok derin olduğunu ifade eden Zorlu, bu nedenle Rusya ile kültürel diyalog kurmanın doğal bir süreç olduğunu belirtti. Zorlu, TDT içindeki diğer ülkelerin ve Rusya’nın işbirliğine yönelik ilgisinin arttığını, bu durumun uluslararası ilişkilerdeki gelişmelerle bağlantılı olduğunu ifade etti.
TDT'nin Dil Şartı ve Üyelik Kriterleri
Zorlu, Türk Devletleri Teşkilatı'nın işleyişinin ortak dil, tarih ve gönüllülük esasına dayandığını belirterek, organizasyonun resmi üyelik kriterlerinin de açık olduğunu kaydetti. 2021 yılındaki zirvede gözlemcilikle ilgili kabul edilen tüzüğün önemli bir madde içerdiğini hatırlatarak, gözlemci üye statüsü için belirli dillerin resmi yazışma dili olarak kabul edilmesinin şart olduğunu açıkladı. Bu şartların dışında kalan ülkelerle karşılıklı menfaatler çerçevesinde esnek bir işbirliği tesis edilmesinin önem taşıdığını vurguladı. TDT Plus işbirliği modelinin de bu anlamda önemli bir yere sahip olduğunu belirtti.
TÜRKSOY ve Kültürel İşbirliği Önerisi
Zorlu, TDT çatısı altında yer alan TÜRKSOY ve Türk Akademisi gibi kuruluşların işlevlerine değinerek, özellikle TÜRKSOY'un kültürel alandaki en geniş ve dinamik işbirliği platformu olduğunu ifade etti. Ancak Rusya Federasyonu'na bağlı olan bazı Türk Cumhuriyetleri'nin işbirliklerinin 2015 yılından bu yana durdurulduğu hatırlatıldı. Zorlu, bu durumu yeniden değerlendirmek ve TÜRKSOY ile kültürel işbirliğine yeni bir soluk kazandırmak adına bir öneride bulundu. Kültürel ortaklıkların güçlendirilmesi için her iki tarafın işbirliğini artırmasının önemli olduğunu belirterek, bu doğrultuda çalışmalar yapılmasının gerekliliğine dikkat çekti.
